ಕೊಡಗು: ಕಾವೇರಿ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವ ಅಥವಾ ಕಾವೇರಿ ತೀರ್ಥೋದ್ಘಾರ ಎಂಬುದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಲ ಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯ ಉಗಮೋತ್ಸವವಾಗಿದೆ.
ಇದು ಪವಿತ್ರ ಜೀವನದಿ ಕಾವೇರಿಯ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವ ಉಗಮಸ್ಥಾನವಾದ ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಜಲವು ಉಕ್ಕಿ ಬರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಈ ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಅದ್ಭುತ ಕ್ಷಣವನ್ನು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲು ಲಕ್ಷಂತರ ಭಕ್ತಗಣವೇ ಹರಿದು ಬಂದಿದೆ. ಸೂರ್ಯ ತುಲಾರಾಶೀಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಶುಭ ಘಳಿಗೆಯ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧:೪೪ರ ವೇಳೆಗೆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನವಾದ ತಲಕಾವೇರಿಯಿಂದ ತೀರ್ಥೋದ್ಘಾರ ಉದ್ಭವಿಸಲಿದೆ. ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಗಂಗಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನದಿಯ ದಡದ ಮೇಲೆ ಅಗಸ್ತ್ಯ ಮಹರ್ಷಿ ಮತ್ತು ಗಣೇಶನ ಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಗಮವಾದ ಆಕೆ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಪಾಪಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ತುಲಾ ಸಂಕ್ರಮಣದಲ್ಲಿ ತಲಕಾವೇರಿಯ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಮೀಯುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯಗಿದೆ.
ತಲಕಾವೇರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಉಗಮವಾಗಿರುವ ಪವಿತ್ರ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಪುರಾಣಿಕರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಸ್ಥಳವು ಅಗಸ್ತ್ಯ ಮಹರ್ಷಿಯ ಭಕ್ತಿಯ ಶಿಖರವಾಗಿದೆ. ತಲಕಾವೇರಿಯ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟದ ಪಾದದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗಾಗೆ, ಅಗಸ್ತ್ಯ ಮಹರ್ಷಿ ಇಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವ—ನದಿ ಉಗಮಕ್ಕಾಗಿ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯನ್ನು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಕಥೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ವೈದಿಕ ಮಹತ್ವಕ್ಕೆಂದು, ತಲಕಾವೇರಿಯ ಈ ನದಿ ಉಗಮವು ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಧರ್ಮಪರಂಪರೆಯ ತೀರ್ಥ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ತುಲಾ ಸಂಕ್ರಮಣದಂದು ನದಿ ಮೂಲದಿಂದ ನೀರು ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದು ತೀರ್ಥೋದ್ಭವನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದರಿಂದ, ಬಹುಮಾನ್ಯ ಯಾತ್ರಿಕರು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಮತ್ತು ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಮಹರ್ಷಿಯ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಈ ತಾಣಕ್ಕೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವದಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಹರಿದಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಗಸ್ತ್ಯ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಗಣಪತಿದೇವಾಲಯಗಳು ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದು, ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ವೈದಿಕ ಪೂಜೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೋಮಗಳು ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ, ತಲಕಾವೇರಿ ಪುರಾಣಿಕ ಕಥೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ವೈದಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದೆ.
ಇನ್ನು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೊಡಗಿನ ಕೊಡವ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಕೊಡವಾ ಸಮುದಾಯದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ , ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮ ಮತ್ತು ಜಾತ್ರಾ ಮಹೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪವಿತ್ರ ಕಾರ್ಯವಾದ ಕಾವೇರಿ ತೀರ್ಥೀದ್ಘಾರ ಅಥವಾ ಕಾವೇರಿ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಪೂರ್ಣ ನದಿ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಲಿದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರು ತಲಕಾವೇರಿಗೆ ಬಂದು ಪವಿತ್ರ ಚಿಲುಮೆಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪವಿತ್ರ ಜಲವನ್ನು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಭಕ್ತಾಧಿಗಳು.
ತಲಕಾವೇರಿಗೆ ಹೋಗುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಮಯವೆಂದರೆ ತಿಂಗಳ ಅಕ್ಟೋಬರ್ನಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವನ ಸಮಯ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರ ಭಾರೀ ಸಂಕಷ್ಟವಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥೋದ್ಭವವನ್ನು ಕಾಣಲು ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇನ್ನಾದರೆ, ಜನಸಂದಣಿ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಬೇಸಿಗೆ ಹಾಗೂ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸಹ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾತಾವರಣ ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯ ಸುಂದರವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
About The Author
