If a wife remarries after a divorce, must the first husband pay alimony? What does the law say? – ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಅನ್ವಯ, ವಿಚ್ಛೇದಿತ ಮಹಿಳೆ ಮರುಮದುವೆಯಾದ ತಕ್ಷಣವೇ ಮೊದಲ ಪತಿಯಿಂದ ಜೀವನಾಂಶ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಆಕೆಯ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನೂತನ ಪತಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಮೊದಲ ಸಂಬಂಧದ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ, ಅವರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಪಾಲನೆ-ಪೋಷಣೆಯ ಖರ್ಚು-ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ ತಂದೆಯೇ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಭರಿಸಬೇಕೆಂದು ಹಿಂದೂ, ಮುಸ್ಲಿಂ ಹಾಗೂ ಜಾತ್ಯತೀತ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
- ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ಬಳಿಕ ಮಹಿಳೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ನಿಯಮ.
- ಮೊದಲ ಪತಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರೆ ಜೀವನಾಂಶ ಕೊನೆ.
- ಆದರೆ, ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ತಂದೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ ಮಾತ್ರ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರು: ದಾಂಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಮೂಡಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ಬಳಿಕ, ಮಹಿಳೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ನಿಯಮ. ಆದರೆ, ಮೊದಲ ಪತಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರೆ, ಮೊದಲ ಗಂಡ ಆಕೆಗೆ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕೇ? ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಮೊದಲ ಪತಿಗೆ ಆಕೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊಣೆ ಇರುತ್ತದೆಯೇ? ಇಂತಹ ಗೊಂದಲಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರವಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಚ್ಛೇದಿತ ಮಹಿಳೆಗೆ ಆಕೆ ಮರುಮದುವೆಯಾಗುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಮೊದಲ ಪತಿಯಿಂದ ಜೀವನಾಂಶ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ. ಆಕೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ವಿವಾಹವಾದ ತಕ್ಷಣವೇ ಆಕೆಯ ಈ ಹಿಂದಿನ ಜೀವನಾಂಶ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕು ರದ್ದಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆ ಮರುಮದುವೆಯಾದ ಬಳಿಕ ಆಕೆಯ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಆಕೆಯ ನೂತನ ಪತಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕಾನೂನಿನ ಸ್ಪಷ್ಟ ತರ್ಕ.
ವಿವಿಧ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಯಮಗಳೇನು?
- ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆ (ಸೆಕ್ಷನ್ 25): ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮಹಿಳೆಗೆ ಮಾಸಿಕ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವಂತೆ ಈ ಹಿಂದೆ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದರೂ, ಆಕೆ ಮರುಮದುವೆಯಾದ ನಂತರ ಮೊದಲ ಪತಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋಗಿ ಜೀವನಾಂಶ ಪಾವತಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವಂತೆ ಕೋರಬಹುದು. ಮಹಿಳೆ ಮದುವೆಯಾದ ದಿನದಿಂದಲೇ ಮೊದಲ ಗಂಡ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
- ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತಾ : ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮದವರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಈ ಜಾತ್ಯತೀತ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ, ವಿಚ್ಛೇದಿತ ಮಹಿಳೆ ಅವಿವಾಹಿತಳಾಗಿ ಇರುವವರೆಗೂ ಮಾತ್ರವೇ ಜೀವನಾಂಶ ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಮರುಮದುವೆಯಾದ ಮರುಕ್ಷಣವೇ ಆ ಹಕ್ಕು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
- ಮುಸ್ಲಿಂ ಪರ್ಸನಲ್ ಲಾ: ಮುಸ್ಲಿಂ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರವೂ ಸಹ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆ ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯಾದರೆ ಮೊದಲ ಪತಿಯಿಂದ ಜೀವನಾಂಶ ಕೋರುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.
ಮಕ್ಕಳ ಖರ್ಚು-ವೆಚ್ಚದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಯಾರದ್ದು?
ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಮಕ್ಕಳ ಪಾಲನೆ. ಪತ್ನಿ ಮರುಮದುವೆಯಾದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಪತಿ ಮಕ್ಕಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನುಣುಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮೊದಲ ದಾಂಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ, ಅವರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಪಾಲನೆ-ಪೋಷಣೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ ತಂದೆಯೇ ಹೊರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ತಾಯಿ ಮರುಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಮಕ್ಕಳ ಜೀವನಾಂಶದ ಹಕ್ಕು ಎಂದಿಗೂ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದು.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ವಿಚ್ಛೇದಿತ ಪತ್ನಿ ಹೊಸ ಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ಆಕೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊಣೆ ಮೊದಲ ಗಂಡನಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ತಂದೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ ಮಾತ್ರ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಾನೂನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
About the Author
